'Bảo vệ an ninh tài chính quốc gia trong kỷ nguyên số'

'Bảo vệ an ninh tài chính quốc gia trong kỷ nguyên số'

Ngày 23/12, tại Hà Nội, Hiệp hội An ninh mạng Quốc gia (NCA) phối hợp với Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và Công ty Cổ phần Tổ hợp truyền thông Việt Nam Đầu tư tổ chức Hội thảo “Bảo vệ an ninh tài chính quốc gia trong kỷ nguyên số”. Hội thảo thu hút sự quan tâm của các cơ quan quản lý, chuyên gia an ninh mạng, đại diện ngành ngân hàng - tài chính và các tổ chức liên quan.

Sự kiện diễn ra trong bối cảnh chuyển đổi số đang làm thay đổi sâu sắc phương thức vận hành của nền kinh tế, đặc biệt là lĩnh vực tài chính - ngân hàng, kéo theo những thách thức an ninh mới, phức tạp và mang tính toàn cầu.

An ninh tài chính - “tuyến phòng thủ” của an ninh quốc gia

Phát biểu khai mạc hội thảo, Trung tướng Nguyễn Minh Chính, Phó Chủ tịch Thường trực Hiệp hội An ninh mạng Quốc gia (NCA) nhấn mạnh: trong kỷ nguyên số, an ninh tài chính không còn là vấn đề riêng của ngành ngân hàng hay tài chính, mà đã trở thành một bộ phận cấu thành trực tiếp, không thể tách rời của an ninh quốc gia.

Theo Trung tướng Nguyễn Minh Chính, hệ thống tài chính - ngân hàng, hạ tầng thanh toán số, dữ liệu tài chính và các nền tảng công nghệ liên quan vừa là động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, vừa là mục tiêu tấn công thường xuyên của các loại tội phạm công nghệ cao.

“Thực tiễn cho thấy, các hành vi tấn công, chiếm đoạt, thao túng dữ liệu và dòng tiền trên không gian mạng ngày càng tinh vi, có tổ chức, xuyên biên giới. Những rủi ro này không chỉ gây thiệt hại kinh tế, mà còn trực tiếp đe dọa ổn định xã hội, niềm tin của người dân và chủ quyền quốc gia trên không gian số”, Trung tướng Nguyễn Minh Chính cảnh báo.

Ông nhấn mạnh, nếu không kiểm soát tốt an ninh tài chính, nguy cơ mất ổn định kinh tế và kéo theo hệ lụy an ninh là hoàn toàn hiện hữu. Vì vậy, yêu cầu đặt ra là phải nhận diện đúng các mối nguy, hành động sớm, chủ động từ xa và tuyệt đối không để bị động, bất ngờ.

Ở góc độ này, an ninh tài chính không chỉ là câu chuyện kỹ thuật, mà còn là vấn đề chiến lược, gắn với năng lực quản trị quốc gia trong kỷ nguyên số.

Tội phạm công nghệ cao và thách thức với ngành ngân hàng số

Tại hội thảo, Thượng tá Triệu Mạnh Tùng, Phó Cục trưởng Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05, Bộ Công an) cho biết, tội phạm công nghệ cao trong lĩnh vực tài chính - ngân hàng đang diễn biến hết sức phức tạp.

Theo Thượng tá Triệu Mạnh Tùng, các đối tượng phạm tội ngày càng tận dụng sâu các nền tảng công nghệ mới, không gian mạng và sự phát triển nhanh chóng của tài chính số. Phương thức, thủ đoạn tấn công không chỉ tinh vi hơn mà còn mang tính có tổ chức, xuyên quốc gia, gây khó khăn cho công tác phát hiện, điều tra và xử lý.

Trong bối cảnh đó, hành lang pháp lý về bảo vệ an ninh tài chính quốc gia đang từng bước được hoàn thiện. Đây được xem là nền tảng quan trọng để tăng cường bảo vệ không gian mạng, các hệ thống thông tin trọng yếu và bảo đảm an toàn cho lĩnh vực tài chính - ngân hàng.

Đáng chú ý, việc Lễ mở ký và Hội nghị cấp cao Công ước của Liên hợp quốc về chống tội phạm mạng (Công ước Hà Nội) được tổ chức không chỉ mang ý nghĩa biểu tượng, mà còn gắn liền với trách nhiệm cụ thể của các quốc gia trong hợp tác quốc tế. Việc cung cấp thông tin, truy vết, phối hợp điều tra xuyên biên giới sẽ góp phần quan trọng trong bảo vệ an ninh tài chính quốc gia trước các mối đe dọa toàn cầu.

Ngân hàng số phát triển mạnh - rủi ro phi truyền thống gia tăng

Chia sẻ từ góc độ quản lý ngành, ông Phan Thái Dũng, Phó Cục trưởng Cục Công nghệ thông tin (Ngân hàng Nhà nước Việt Nam) cho biết, ngành ngân hàng hiện đang dẫn đầu trong chuyển đổi số, với nhiều tổ chức tín dụng đạt tỷ lệ tới 95% giao dịch được thực hiện trên các kênh số.

Theo ông Phan Thái Dũng, hệ thống chuyển mạch tài chính và bù trừ điện tử hiện xử lý bình quân hơn 41 triệu giao dịch mỗi ngày. Hệ thống thanh toán điện tử liên ngân hàng xử lý giá trị giao dịch thanh toán bình quân hơn 1,55 triệu tỷ đồng/ngày - những con số cho thấy quy mô và tốc độ phát triển rất lớn của tài chính số tại Việt Nam.

Tuy nhiên, đi cùng với sự tiện lợi là những rủi ro mới mang tính phi truyền thống và toàn cầu. Các hình thức tấn công mạng, lừa đảo trực tuyến, chiếm đoạt tài khoản, đánh cắp dữ liệu cá nhân ngày càng tinh vi, đặt ra yêu cầu cấp thiết về bảo đảm an ninh, an toàn hệ thống thông tin ngân hàng.

Ông Phan Thái Dũng khẳng định, công tác bảo đảm an ninh mạng và phòng, chống tội phạm công nghệ cao trong lĩnh vực ngân hàng là nhiệm vụ trọng tâm, có ý nghĩa sống còn đối với sự phát triển bền vững của toàn ngành.

Thực tế cho thấy, với sự chỉ đạo quyết liệt của Ngân hàng Nhà nước, sự phối hợp hiệu quả của các bộ, ngành cùng sự vào cuộc đồng bộ của các tổ chức tín dụng và trung gian thanh toán, công tác bảo đảm an ninh, an toàn thông tin trong ngành ngân hàng thời gian qua cơ bản được triển khai nghiêm túc, góp phần giữ vững hoạt động an toàn, ổn định của hệ thống tài chính quốc gia.

Chủ động phòng ngừa - nâng cao nhận thức xã hội

Hướng tới thời gian tới, đại diện A05, Bộ Công an cho biết sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Hiệp hội An ninh mạng Quốc gia, Ngân hàng Nhà nước và các đơn vị liên quan trong công tác tham mưu chính sách, hoàn thiện thể chế, nâng cao năng lực phòng ngừa, phát hiện và xử lý tội phạm công nghệ cao trong lĩnh vực tài chính - ngân hàng.

Bên cạnh đó, công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức cho tổ chức, doanh nghiệp và người dân về bảo vệ an ninh tài chính, an toàn không gian mạng được xác định là giải pháp lâu dài và bền vững. Khi người dùng - từ khách du lịch, doanh nghiệp dịch vụ đến người dân – có đủ kiến thức và kỹ năng số, “hàng rào an ninh” cho nền kinh tế số sẽ được củng cố từ gốc.

Hội thảo “Bảo vệ an ninh tài chính quốc gia trong kỷ nguyên số” không chỉ là diễn đàn trao đổi chuyên môn, mà còn gửi đi thông điệp rõ ràng: an ninh tài chính là trách nhiệm chung của cả hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp và toàn xã hội. Trong kỷ nguyên số, chỉ khi chủ động phòng ngừa, hợp tác chặt chẽ và hành động sớm, Việt Nam mới có thể bảo vệ vững chắc nền tảng tài chính - ngân hàng, phục vụ mục tiêu phát triển kinh tế bền vững và hội nhập an toàn.